Enkodery to przetworniki impulsowo-obrotowe, które służą do pomiaru kąta obrotu i prędkości kątowej. Umożliwiają one dokładne ustalenie pozycji i pomiar odległości w aplikacjach wymagających dokładnego pozycjonowania. Ich działanie polega na pomiarze pozycji kątowej i konwersji zmierzonej wartości na sygnał elektryczny.

Enkodery konwertujące sygnał do postaci cyfrowej to enkodery inkrementalne (względne)

Enkodery konwertujące sygnał do postaci analogowej to enkodery absolutne (bezwzględne)

Enkodery inkrementalne – wynik pomiaru przedstawiany jest jako pojedyncze impulsy zero jedynkowe na wyjściach i dlatego zawsze określana jest ilość impulsów na obrót np. 1000 impulsów na pełen obrót (360 stopni). Oczywiście jest określany także rodzaj impulsu tzn, +5V , +24V itp.  Przy stosowaniu enkderów inkrementalnych należy stosować np. sterowniki PLC które będą zliczać ilość impulsów i na tej podstawie określać i ustalać aktualną pozycję.

Enkodery absolutne -  wynik pomiaru przedstawiany jest w analogowe tzn w postaci słowa o określonej ilości bitów czyli ciągu bitów określających dokładnie położenie kątowe enkodera. Rozdzielczość enkodera określana jest za pośrednictwem ilości bitów w jakich przedstawiany jest wynik. Na przykład enkoder o rozdzielczości 8 bitów ma tarcze podzieloną na 256 części i jego rozdzielczość wynosi 1,40625 stopnia. W enkoderach absolutnych zawsze wiadomo w jakiej pozycji się on znajduje i wynika to z budowy tarczy pomiarowej. W enkoderach abslolutnych wartość na wyjściu jest w postaci kodu dwójkowego lub w postacji tzw. kodu Gray'a.

Producenci enkoderów:

- Hohner
- Kubler
- Rockwell Automation /Allen Bradley
- Schneider Electric
- Sick
- Siemens
- Turck